Birleşmiş Milletler İklim Değişikliği Çerçeve Sözleşmesi’nin (UNFCCC) 31. Taraflar Konferansı, COP31, Antalya’da başladı. 20 Kasım’a kadar sürecek zirvenin açılış konuşmalarını UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell, COP31 Başkanı Murat Kurum ve COP31 Müzakereler Başkanı Chris Bowen yaptı. Üçü de konuşmalarında ortak bir noktaya değindi: ilerleme var, ama yeterli değil.
Stiell: “İlerleme Kesinlikle Yeterince Hızlı ya da Adil Değil”
UNFCCC İcra Sekreteri Simon Stiell, Paris Anlaşması’nın hayata geçirilmesinden bu yana siyasi sistemlere ve küresel piyasalara art arda gönderilen sinyallerin dünyayı değiştirdiğini söyledi. Stiell’in verdiği rakama göre artık büyük ölçekli yenilenebilir enerji projelerinin yüzde 90’ı, fosil yakıt alternatiflerinden daha ucuz. Uyum çalışmaları da geri plandan çıkıp ana gündem maddesi haline geliyor.
Buna karşın Stiell, ilerlemenin kesinlikle yeterince hızlı ya da adil olmadığını vurguladı. Bu nedenle COP31’in yalnızca sinyaller vermekle kalmayıp çözümleri de hızlandırması, mevcut küresel hedefleri ve ulusal planları uygulanabilir somut adımlara dönüştürmesi gerektiğini söyledi.
Küresel ısınmanın bedellerine de değinen Stiell, Himalayalar’da yaşanan bir trajediyi örnek verdi ve şiddetli bir El Niño’nun dünyanın dört bir yanında toplumları ve ekonomileri zaten kasıp kavuran iklim krizini daha da körüklediğini söyledi. Avustralya ve Pasifik adaları ortaklığında Fiji’de düzenlenen Pre-COP’ta da vurgulandığı gibi, en ağır bedeli her yerde en kırılgan kesimlerin ödediğini belirtti.
Stiell, bu yıl yaşanan fosil yakıt maliyet kaosunun hanehalklarını ağır şekilde vurduğunu ve enflasyonu yaygınlaştırdığını da söyledi. Çözümün ortada olduğunu belirterek şu rakamları paylaştı: küresel yenilenebilir enerji kaynakları geçen yıl yaklaşık yarım trilyon dolar tasarruf sağladı, bu yılın ilk yarısında buna 265 milyar dolar daha eklendi.
Kurum: “İklim Politikası Aynı Zamanda Kalkınma Politikasıdır”
COP31 Başkanı Murat Kurum, savaşların ve jeopolitik gerilimlerin sürdüğü, ticaret yollarının, enerji hatlarının ve tedarik zincirlerinin yeniden şekillendiği bir zamanda COP31’in düzenlendiğini söyledi. Bunun üzerine daha sıcak, daha kırılgan ve afetlere daha açık bir dünyanın eklendiğini belirtti.
Kurum, bir yerde başlayan kuraklığın tarihinin başka bir yerde sofraya yazıldığını, aşırı sıcakların şehirleri, tarımı ve insan sağlığını aynı anda zorladığını söyledi. Bu nedenle bugünün dünyasında iklim politikasının aynı zamanda kalkınma politikası, gıda politikası, enerji politikası, şehir politikası, sağlık politikası ve insanın geleceğini koruma politikası olduğunu vurguladı.
Antalya’da ayrışmanın arttığı bir dönemde diyaloğu büyütmek, güvenin sınandığı bir dönemde güveni yeniden kurmak için bir araya geldiklerini söyleyen Kurum, COP31’i bir Uygulama COP’u yapmak istediklerini belirtti. Türkiye’nin tarih boyunca bir köprü olduğunu, şimdi Kuzey ile Güney’in, gelişmiş ülkeler ile gelişmekte olan ülkelerin beklentilerini ortak zeminde buluşturmak için sorumluluk üstlenmeye hazır olduklarını söyledi. Avustralya ile birlikte Pasifik’in kırılgan ülkelerinin derdine çözüm bulmaya da hazır olduklarını ekledi.
Kurum, 1,5 derece hedefinin yolu göstermeye devam ettiğini, bilimin ortaya koyduğu gerçeklerin açıkça konuşulacağını ve en kırılgan ülkelerin, toplulukların sesinin gündemin merkezine taşınacağını söyledi.
Bowen: “Son Bilimsel Veriler, 1,5 Derece Sınırını Aşacağımızı Söylüyor”
COP31 Müzakereler Başkanı Chris Bowen, Avustralya ve Türkiye’nin bu yıl COP31’i hayata geçirmek amacıyla kurduğu ortaklıktan bahsederek başladığı konuşmasında tüm taraflara aynı iş birliği ve kararlılık ruhuyla, en çok önem taşıyan konulara odaklanarak gelme çağrısı yaptı.
Bowen, son bilimsel verilerin 1,5 derece sınırının aşılacağını gösterdiğini, ancak aciliyet, dayanışma ve kararlılıkla hareket edilirse bunun tersine çevrilebileceğini söyledi.
Elektrifikasyon konusunda muazzam bir ivme olduğunu belirten Bowen, elektriğin küresel nihai enerji tüketimindeki payının beşte birden üçte bire çıkarılması gerektiğini söyledi. Bunun hem gezegen için yararlı olacağını hem ülkelerin enerji güvenliğini güçlendireceğini, emisyonları azaltacağını ve haneleri fiyat şoklarından koruyacağını vurguladı.
Finansman sorununa da değinen Bowen, iklim finansmanına en çok ihtiyaç duyan ülkelerin ondan en az faydalanan ülkeler olduğunu söyledi. Finansmana erişimin daha hızlı ve basit hale getirilmesi, proje havuzlarının güçlendirilmesi, kamu ve özel sektör yatırımlarının birlikte harekete geçirilmesi gerektiğini belirtti.
Bowen, gündemde 160’tan fazla başlık olduğunu açıkladı ve bu yıl boyunca taraflarla gerçekleştirilen istişarelerin ardından Başkan Kurum ile kendisinin, Başkanlıkların öncülük ettiği ama Tarafların yönlendirdiği bir karar üzerinde mutabık kaldıklarını söyledi.
Önümüzdeki İki Haftada Neler Takip Edilecek?
COP31, 9 ile 20 Kasım 2026 tarihleri arasında Antalya’da sürecek. Zirvenin gündeminde 160’tan fazla başlık bulunuyor. 11 ve 12 Kasım’da devlet ve hükümet başkanlarının katılacağı Dünya Liderler Zirvesi düzenlenecek. Fosil yakıtlardan çıkış takvimi, iklim finansmanı ve elektrifikasyon hedefleri, zirvenin öne çıkan müzakere başlıkları arasında.
